آماس کیسه های مفصلی شانه یکی از عوامل رایج درد شانه می باشد که با التهاب تاندون روتاتور کاف در ارتباط می باشد. مخصوصا, آماس کیسه های مفصلی شانه, ورم ساختاری به نام بیورسا ساب آکرومیال (Subacromial bursa) می باشد.

این وضعیت همچنین گاهی به سندروم برخورد شانه (Shoulder Impingement Syndrome) نامیده می شود و جهت فهم رخ دادن آن آشنایی با آناتومی شانه مفید می باشد.

عضلات ساب اسکاپیولاریس (Subscapularis) سوپراسپیناتوس (Supraspinatus) اینفراسپیناتوس (Infraspinatus) و ترس ماینور (Teres minor) عضلات کوچکی می باشند که سبب پایداری شانه می شوند. رویهم, تمامی این عضلات به نام روتاتور کاف نامیده می شوند. در میان شانه, استخوانها و لیگامانها ایجاد یک قوس روی عضلات روتاتور کاف می کنند. فضای بین روتاتو کاف و این قوس به فضای ساب آکرومیال معروف می باشد که به بیورسا ساب آکرومیال که با یک کیسه پر ازمایع, برای جلوگیری از اصطکاک, پرشده است.

بدلیل موقعیت آن, این بیورسا در نتیجه حرکات مکرر شانه و بالای سر دچار ورم می شود که در نتیجه دچار له شدکی در این فضا می شود.

برخورد شانه به دو طبقه اولیه و ثانویه براساس علت ایجاد, تقسیم می شوند:

  1. برخورد اولیه (Primary Impingement) :در بعضی از افراد این فضا کوچک می باشد که از بدشانسی آنها می باشد, البته این فضا بوسیله شرایط دیگر مانند استیوآرتروز نیز کوچک می شود. حال به هر دلیل که این فضا کوچک شود, فعالیتهای مکرر بالای سر مانند ورزش بسکتبال باعث می شود که روتاتور کاف در این قوس له شود که در نتیجه منجر به ورم کاف می شود.
  2. برخورد ثانویه (Secondary Impingement): بعضی از مردم دچار ناپایداری شانه می باشند که در نتیجه لقی در شانه که ممکن است از بدو تولد باشد یا در نتیجه یک جراحت باشد ایجاد می شود. اغلب این ناپایداری در نتیجه فعالیت مکرر بالای سر یا پوسچر بد و یا عدم فعالیت ایجاد می شود. در نتیجه این ناپایداری, عضله روتاور کاف مجبور می باشد که جهت پایداری شانه بیش از حد فعالیت کند که در نتیجه منجر به ورم آن می شود. نهایتا, روتاتور کاف ضعیف و خسته می شود و نمی تواند مانع از له شدن سر استخوان هومر در فضای کوراکو-آکرومیال شود. از آنجائیکه این برخورد در نتیجه فضای کوچک ایجاد نمی شود به آن برخور ثانویه گویند.

آماس کیسه های مفصلی شانه بصورت تدریجی ایجاد می شود, اگرچه گاهی در اثر افتادن به شانه مجروح نیز ایجاد می شود. عموما, این عارضه در نتیجه فعالیتهای بیش از حد بالای سر که احتیاج به بالا و پایین رفتن زیاد بازو دارد ایجاد می شود. ورزشهای آخرهفته مانند بسکتبال و والیبال برای کسانیکه که بطور مرتب ورزش نمی کنند برای بروز این عارضه کافی می باشد.

علائم و نشانه های آماس کیسه های مفصلی شانه

این عارضه با درد شانه همراه می باشد, و در نتیجه اغلب رنج حرکتی نیز کاهش میابد. درد معمولا در لب شانه رخ می دهد و معمولا به سمت بازو منتشر می شود. فعالیتهایی مانند شستن مو نیز در این عارضه تولید درد می کند. همچنین برای کسانیکه عادت دارند به روی شانه متاثر بخوابند نیز درد وجود دارد.

اگرچه برای فیزیوتراپ تشخیص آماس کیسه های مفصلی از آسیب روتاتور کاف بوسیله آزمایشات دستی امکان پذیر می باشد, اما این امر بدلیل اینکه معمولا هر دو عارضه بصورت همزمان رخ می دهد ممکن است با مشکل مواجه شود. با استفاده از اسکن التراسوند و م آر آی نیز می توان جهت تشخیص این عارضه کمک گرفت.

درمان آماس کیسه های مفصلی شانه

آماس کیسه های مفصلی شانه به شرط اینکه به موقع پیگیری شوند توسط درمانهای فیزیوتراپی قابل درمان می باشند. در مورد شرایط مزمن ممکن است که تزریق کورتیکو استروئیدی لازم باشد.

اولین اولویت فیزیوتراپی کاهش درد و ورم با استفاده از کیسه های یخی می باشد. استفاده از کیسه های یخی برای مدت بیست دقیقه در هر دو ساعت می تواند مفید باشد بدین ترتیب که می تواند باعث تسکین درد و کاهش ورم شود.

زمانیکه درد و ورم شانه درمان گردید, درمان فیزیوتراپی جهت بازگردانی رنج حرکتی و استقامت عضلانی صورت می گیرد. تمرینهای پایداری شانه شامل تمرینهای ظریفی تحت متخصص فیزیوتراپی می باشد. استفاده از باندهای مقاومتی جهت این امر مفید می باشد.

پیشگیری از آماس کیسه های مفصلی شانه

نکته کلیدی در پیشگیری این عارضه در واقع بررسی مکانیزم برخورد اولیه و ثانویه می باشد. زمانیکه برخورد رخ می دهد فضای بیورسا ساب آکرومیال کاهش میابد. این فضا با استفاده از تمرینهای مناسب توسط فیزیوتراپ قابل بهینه شدن می باشد.

اگر بصورت تفریحی ورزشهایی, که ملزم به استفاده از دست در بالای سر می باشد, را انجام می دهید, بهتر است که پیش از شروع ورزش به اندازه کافی خود را گرم کنید و از انجام بازی بطور پیوسته برای مدت طولانی در یک جلسه پرهیز کنید.